السيد عبد الكريم الموسوي الاردبيلي
53
مناسك حج و عمره (فارسى)
گردن او نيست ؛ ولى اگر حجّ از قبل بر او مستقرّ شده حجّ بر عهدهء اوست و چنانچه مالى از خود بجا گذاشته باشد ، بايد براى او حجّ بجا آورند . مسألهء 78 ) بر شخص مستطيع لازم نيست با پول خود به حجّ برود . بنابراين اگر مستطيع با پول قرضى يا از طريق مهمان شدن بر ديگرى يا در برابر انجام خدماتى به مكّه برود و حجّ بجا آورد صحيح است . مسألهء 79 ) اگر رفتن به حجّ موجب ترك واجب يا انجام دادن كار حرامى شود بايد ملاحظهء اهميّت حجّ و ترك واجب يا فعل حرام را بنمايد . اگر حجّ اهميّت بيشترى دارد بايد به حجّ برود و تأخير نيندازد و گرنه نبايد به حجّ برود . در ضمن در مقام بررسى اهميّت بايد به مسألهء فوريّت هم توجّه داشت . گاه ممكن است كار واجبى با آن كه در اصل ، اهمّيّتش كمتر از حجّ است ، ولى با رفتن به حجّ زمان آن فوت مىشود همچنان كه عكس آن نيز تصوّر مىشود . مسألهء 80 ) اگر كسى در تزاحم ميان حجّ با ترك واجب يا فعل حرام نتوانست به اهميّت يكى از دو طرف پى ببرد مخيّر است كه به حجّ برود يا نرود . مسألهء 81 ) كسى كه به دليل تزاحم حجّ با كار حرام يا ترك واجب نبايد به حجّ برود ، اگر حجّ بجا بياورد و آن كار حرام را انجام دهد يا